Norveç'te şube (NUF) açmak: kayıt, sorumluluk ve temel yükümlülükler
Yabancı bir şirket Norveç'te NUF (şube) olarak nasıl kaydolur? Ticaret Sicili'ne kayıt zorunluluğu, sorumluluk, muhasebe ve vergi konusunda genel bilgiler.
Bu sayfa Norveç hukukuna göre genel bilgi verir. Yazar, Norveç’te avukatlık ruhsatına sahip ve Türkçe konuşan bir avukattır (norsk advokat). Bu sayfa hukuki, muhasebe veya vergi danışmanlığı yerine geçmez. Türk şirket hukuku burada ele alınmaz.
Kısa cevap
NUF (norskregistrert utenlandsk foretak), yabancı bir şirketin Norveç’e kayıtlı şubesidir. Ayrı bir şirket değildir. Norveç’teki faaliyetten yabancı şirket sorumludur (Brønnøysundregistrene).
Norveç’te ticari faaliyet yürüten yabancı şirketler Ticaret Siciline (Foretaksregisteret) kaydolmak zorundadır (foretaksregisterloven § 2-1 ikinci fıkra).
Kayıt, faaliyete başlamadan önce bildirilmelidir (foretaksregisterloven § 4-1).
NUF’un muhasebe ve vergi yükümlülükleri olabilir. Bunlar faaliyetin türüne ve vergi anlaşmasına göre ayrıca değerlendirilmelidir.
1. NUF nedir?
NUF, Norveç’teki faaliyet için kullanılan bir kayıt biçimidir. Hukuken yabancı şirketin bir parçasıdır. Brønnøysundregistrene’ye göre Norveç’teki faaliyetten yabancı şirket sorumludur. Bu, AS’den (aksjeselskap) önemli bir farktır. AS, Norveç’te ayrı bir tüzel kişidir.
Hangisi daha uygun? Bu, faaliyetin süresine ve kapsamına, risklere, sözleşme taraflarının beklentilerine ve vergi konularına bağlıdır. AS hakkında bkz. Norveç’te şirket kurmak.
2. Kayıt zorunluluğu
Norveç’te veya Norveç kıta sahanlığında ticari faaliyet yürüten yabancı şirketler, Ticaret Siciline kaydolmak zorundadır (foretaksregisterloven § 2-1 ikinci fıkra). 1 Ocak 2026’dan itibaren yeni foretaksregisterloven (lov 20. juni 2025 nr. 106) yürürlüktedir. Bu makaledeki madde numaraları yeni kanuna aittir. 1985 tarihli eski kanun yürürlükten kalkmıştır (§ 13-1).
Ticari faaliyet yürütmeyen ancak Norveç kuruluş numarasına ihtiyaç duyan yabancı şirketler, Birim Siciline (Enhetsregisteret) kaydolma hakkına sahiptir (Brønnøysundregistrene; enhetsregisterloven §§ 3-1 ve 3-2).
Kayıt zorunluluğu olan şirketler, ticari faaliyete başlamadan önce Ticaret Siciline bildirilmelidir (foretaksregisterloven § 4-1 birinci fıkra).
Brønnøysundregistrene’ye göre, Ticaret Siciline kaydolacak NUF’un adı, ana şirketin adını ve şirket türünü içermeli ve sonunda «NUF» ifadesi yer almalıdır.
3. Sicile kaydedilen bilgiler
Kanuna göre, diğerlerinin yanında şu bilgiler kaydedilir (foretaksregisterloven § 3-8):
Yabancı şirket hakkında: unvan, şirket türü ve adres; yönetim kurulu veya sorumlu ortaklar; anonim şirketse sermaye; kuruluş belgesi ve esas sözleşme; şirketin hangi devletin hukukuna tabi olduğu; kendi ülkesinin sicilindeki kayıt bilgileri; şirketin yalnızca Norveç’te faaliyet gösterip göstermediği.
Norveç’teki faaliyet hakkında: Norveç’teki unvan ve adres, faaliyetin türü, varsa Norveç’teki faaliyet için seçilen yönetim kurulu ve genel müdür (daglig leder) ile bunların imza yetkisi.
Yöneticiler, sermaye, kuruluş belgesi ve esas sözleşme hakkındaki bilgiler, sicil memurunun onayladığı veya AB’nin 2017/1132 sayılı direktifi kapsamındaki yabancı bir sicilde yer alıyorsa ayrıca kaydedilmesi gerekmez (§ 3-8 ikinci fıkra). Bildirim yükümlülüğü, Norveç’teki faaliyetin yönetim kuruluna aittir. Yönetim kurulu yoksa Norveç’teki genel müdüre, o da yoksa şirketi imzasıyla bağlayabilen kişilere aittir (§ 4-3 dördüncü fıkra).
4. Muhasebe (genel)
Norveç’te faaliyet yürüten veya faaliyete katılan ve Norveç iç hukukuna göre Norveç’te vergi yükümlüsü olan yabancı şirketlerin, Norveç muhasebe kanununa (regnskapsloven) göre muhasebe yükümlülüğü vardır (regnskapsloven § 1-2 birinci fıkra 13. bent). Kanun, iç hukuktaki vergi yükümlülüğünü esas alır. Bu nedenle bir vergi anlaşmasının Norveç’in vergilendirme hakkını sınırlaması, muhasebe yükümlülüğünü kendiliğinden ortadan kaldırmaz. Ayrıntılar ve istisnalar bir muhasebeci veya denetçi ile değerlendirilmelidir.
5. Vergi (genel)
Norveç vergi kanununa (skatteloven) göre, Norveç’te yerleşik olmayan şirketler de Norveç’te yürütülen veya buradan yönetilen faaliyetten elde edilen gelir ve servet için vergi öder (skatteloven § 2-3 birinci fıkra b bendi). Bu yükümlülük, Norveç ile Türkiye arasındaki çifte vergilendirmeyi önleme anlaşmasıyla sınırlanabilir. Bu anlaşma bu makalede incelenmemiştir. Vergi konusu bir vergi danışmanıyla somut olarak değerlendirilmelidir.
KDV: NUF’un Norveç’te işyeri yoksa, KDV kaydı için temsilci gerekebilir (merverdiavgiftsloven § 2-1 altıncı fıkra). Bkz. Norveç’te KDV kaydı.
6. Personel ve oturum izni
NUF’ta çalışacak kişiler için Norveç iş hukuku geçerlidir. AEA (Avrupa Ekonomik Alanı) dışından gelen kişilerin Norveç’te çalışabilmesi için kural olarak çalışma hakkı veren bir oturum izni gerekir (utlendingsloven § 55). Bkz. Norveç’te işçi çalıştırmak.
Kurgusal örnek
Bu örnek kurgusaldır. İzmir’deki bir mühendislik şirketi, Norveç’te iki yıllık bir proje üstlenir. Proje için ayrı bir AS kurmak yerine NUF kaydını değerlendirir. Faaliyete başlamadan önce Ticaret Siciline bildirim yapılır. Projeden doğan sorumluluk ana şirkette kaldığı için, sözleşmeler ve sigorta bu açıdan gözden geçirilir. Vergi durumu ayrıca bir vergi danışmanıyla incelenir.
Randevu alın
Şirketler için görüşmeler önceden randevu ile yapılır. İlk adım randevulu bir görüşmedir. Ücret ve kapsam önceden konuşulur. Avukatlık hizmeti saat ücreti üzerinden faturalandırılır. Sonuç hakkında söz verilemez.